VIỆN KIỂM SÁT NHÂN DÂN TỈNH LẠNG SƠN
Lạng Sơn 0 Lạng Sơn 1 Lạng Sơn 2 Lạng Sơn 5 Lạng Sơn 7

Kiểm sát viên viết

Một số kỹ năng cần lưu ý trong công tác thực hành quyền công tố, kiểm sát điều tra về tội Vi phạm qui định về tham gia giao thông đường bộ.

Cập nhật: 22-01-2018 | Kiểm sát viên viết | Lượt xem: 1886

     Trong những năm qua tình hình vi phạm trật tự, an toàn giao thông trên địa bàn huyện xảy ra nhiều vụ, gây thiệt hại nghiêm trọng về người và tài sản, ảnh hưởng đến an toàn trật tự xã hội. Thông qua công tác thực hành quyền công tố, kiểm sát điều tra vụ án vi phạm quy định về tham gia giao thông đường bộ, xin trao đổi một số kinh nghiệm về việc thu thập, đánh giá chứng cứ nhằm xác định chính xác nguyên nhân, diễn biến của vụ tai nạn, lỗi của các bên, qua đó đề ra hướng giải quyết, áp dụng đúng quy định theo Điều 260 Bộ luật Hình sự 2015, sửa đổi bổ sung 2017 đồng thời nâng cao kỹ năng thực hành quyền công tố kiểm sát điều tra vụ án trong lĩnh vực an toàn giao thông đường bộ, đảm bảo cho việc xử lý vụ án được kịp thời, nghiêm minh, đúng người, đúng tội, đúng pháp luật không để lọt tội phạm và người phạm tội, không làm oan người vô tội nhằm phòng ngừa, giảm thiểu các vụ tai nạn giao thông đường bộ trên địa bàn.

     1. Kiểm sát viên được phân công thụ lý loại án này, ngoài các kỹ năng chung cần lưu ý các vấn đề sau: Hiện trường vụ tai nạn giao thông thường có các nhóm dấu vết chủ yếu như: Dấu vết phanh là loại dấu vết hình thành khi người điều khiển phương tiện đạp phanh tạo vết lết của lốp xe trên mặt đường; Vết cà xước trên mặt đường khi đã có sự đâm va, chạm quệt giữa các phương tiện làm cho một hoặc cả hai bên phương tiện bị đổ ngã, kéo lê hoặc quăng quật trên mặt đường tạo thành; Vết trượt của lốp xe để lại trên mặt đường; Dấu vết máu (tồn tại dưới dạng lấm tấm, máu bị quệt, máu thấm, loang, đông, khô…), dấu vết là các chất lỏng khác như xăng, dầu, nước, bia, rượu, hóa chất, hàng hóa khác có ý nghĩa trong việc xác định vị trí đâm va, chiều hướng vận động của phương tiện, điểm chạm và truy nguyên phương tiện gây tai nạn bỏ chạy. 

     Tài liệu khám nghiệm hiện trường hay thực nghiệm dựng lại hiện trường vụ tai nạn đã phản ánh cơ chế hình thành dấu vết hình sự trong các vụ tai nạn giao thông, phản ánh quá trình diễn biến vụ tai nạn giao thông qua việc nghiên cứu, phân tích đặc điểm các dấu vết để lại trên mặt đường, phương tiện và trên người bị hại có thể giúp xác định chính xác lực tác động, vật gây vết, cơ chế hình thành dấu vết, chiều hướng chuyển động của phương tiện. Bên cạnh đó, các dấu vết để lại trên hiện trường từ vết phanh đến điểm chạm đầu tiên, quá trình văng, va đập, đổ ngã của người, phương tiện sẽ giúp xác định lỗi của các bên tham gia giao thông, qua đó định hướng phương pháp điều tra, làm rõ nguyên nhân gây tai nạn, xác định lỗi của các bên.

     2. Vật chứng thu được trong các vụ án tai nạn giao thông: Bao gồm các phương tiện tham gia giao thông như xe ôtô, xe máy, đồ vật như quần áo, giầy dép .. của nạn nhân để lại tại hiện trường. Các dấu vết được hình thành khi có sự đâm va giữa các phương tiện với nhau, phương tiện với người .. rất đa dạng. Dấu vết trượt, cà xước để lại trên các phương tiện có liên quan đến vụ tai nạn va quệt nhau; Dấu vết lông, tóc, sợi hoặc các phần nội tạng, phần cơ thể của nạn nhân bám trên phương tiện; Dấu vết để lại trên mũ, nón, quần áo, giầy dép, tư trang của nạn nhân giúp cho chúng ta xác định chính xác vị trí đâm va giữa phương tiện với nạn nhân.

     3. Các biên bản ghi lời khai của người tham gia tố tụng: Cần nghiên cứu đánh giá tổng thể trong mối quan hệ với nhau giữa lời khai của đối tượng gây tai nạn; của người bị hại, của bị can; lời khai của người làm chứng,... nội dung các lời khai này có thể phản ánh về: vị trí, khoảng cách từ nơi người làm chứng quan sát đến nơi xảy ra tai nạn; hướng chuyển động của từng loại phương tiện; vị trí người, đồ vật, phương tiện sau khi xảy ra tai nạn; đặc điểm, loại phương tiện gây tai nạn, màu sơn, biển số; phản ứng của nạn nhân trước, trong và sau khi xảy ra tai nạn, xác định hướng di chuyển phần, phía nào của đường; Người điều khiển phương tiện gây tai nạn đã xử lý như thế nào trước khi khi xảy ra tai nạn; Tình trạng mặt đường, thời tiết, thời điểm, lưu lượng phương tiện xung quanh tại thời điểm xảy ra vụ tai nạn; Nguyên nhân xảy ra vụ tai nạn; Yêu cầu bồi thường thiệt hại về tính mạng, sức khỏe hoặc tài sản..

     4. Kết quả khám nghiệm tử thi, Kết luận giám định tử thi: Đây là nguồn chứng cứ được sử dụng để chứng minh các dấu vết để lại trên người nạn nhân có liên quan đến vụ tai nạn giao thông. Các tài liệu này cần xác định rõ dấu vết trên người bị nạn được kiểm tra từ bên ngoài (quần áo) đến thân thể của nạn nhân theo đúng các quy định của pháp luật, xác định dấu vết cụ thể nào là nguyên nhân chính dẫn đến cái chết của nạn nhân, qua phân tích đối chiếu với các chứng chứng cứ khác để đánh giá nguyên nhân chết có phải là tai nạn giao thông gây ra hay không phải. Nếu người bị nạn bị thương nặng có thể dẫn đến tử vong thì cần phải lấy sinh cung ngay để đề phòng nạn nhân chết thì toàn bộ lỗi, hậu quả vụ tai nạn bị các bên liên quan có thể đổ hết lỗi cho nạn nhân.

     Lưu ý: Dấu vết để lại trên tử thi không phù hợp với dấu vết để lại tại hiện trường cần đặt giả thiết nghi ngờ còn có dấu hiệu của một vụ việc khác không liên quan đến vụ tai nạn giao thông (ví dụ: Trường hợp nạn nhân bị chết với dấu vết sắc nhọn thấu tim hoặc trong phổi có dấu hiệu thiếu ô xy cần đặt dấu hỏi nghi bị chết do đánh, do bị giết, do chết ngạt .. trước khi vụ tai nạn xảy ra), do vậy cần phải đề nghị trưng cầu lại giám định Pháp y để làm rõ. Trường hợp nạn nhân chết chưa rõ tung tích thì cần yêu cầu kỹ thuật hình sự tiến hành lấy vân tay, chụp ảnh nhận dạng… phục vụ cho công tác truy tìm nạn nhân sau này. Những dấu vết, vật chứng phát hiện thu thập được trong quá trình xem xét dấu vết trên người bị nạn phải được mô tả ghi chép, chụp ảnh và lập biên bản, bảo quản cẩn thận theo đúng quy định của pháp luật.

     Nạn nhân bị thương trong các vụ tai nạn giao thông thường có hồ sơ bệnh án, theo đó cơ quan giám định Pháp y làm căn cứ xác định rõ mức độ tổn hại sức khỏe hoặc khả năng lao động bằng tỷ lệ %, đây cũng là cơ sở cho việc xác định các tình tiết định khung tăng nặng trách nhiệm hình sự, cũng như việc bồi thường dân sự do hành vi phạm tội gây ra sau này. Việc xem xét dấu vết trên người bị tai nạn giúp cho ĐTV, KSV xác định sơ bộ cơ chế hình thành thương tích trong các vụ tai nạn giao thông, từ đó có một đánh giá khái quát về diễn biến vụ tai nạn giao thông, nhằm giải quyết một cách khách quan, toàn diện nhất.

     5. Kết luận định giá tài sản trong các vụ án vi phạm qui định về tham gia giao thông đường bộ là căn cứ “cần”, đây là yếu tố bắt buộc để Cơ quan Điều tra, Viện Kiểm sát xem xét việc có khởi tố điều tra truy tố hay không đối với người vi phạm Luật Giao thông đường bộ. Theo qui định tại Điều 260 Bộ luật Hình sự 2015, sửa đổi bổ sung năm 2017 qui định người tham gia giao thông đường bộ mà vi phạm quy định về an toàn giao thông đường bộ gây thiệt hại về tài sản cho người khác từ 100.000.000 đồng trở lên thì phải chịu trách nhiệm hình sự. Về chứng cứ, chú ý đến hồ sơ định giá tài sản về phần thủ tục cũng như nội dung (thành phần tham gia, các tính giá trị, tình hao mòn tài sản ..) của cơ quan chuyên môn trong quá trình định giá cần thực hiện theo qui định pháp luật.

     6. Một số tình tiết là yếu tố định khung hình phạt theo Điều 260 Bộ luật Hình sự 2015, sửa đổi bổ sung 2017, cũng phải làm rõ đó là: Đối tượng gây tai nạn không có giấy phép lái xe theo quy định; Trong tình trạng có sử dụng rượu, bia mà trong máu hoặc hơi thở có nồng độ cồn vượt quá mức quy định, có sử dụng chất ma túy hoặc chất kích thích mạnh khác; Bỏ chạy để trốn tránh trách nhiệm hoặc cố ý không cứu giúp người bị nạn; Không chấp hành hiệu lệnh của người điều khiển hoặc hướng dẫn giao thông. Đây là những tình tiết cần phải chứng minh thông các tài liệu, báo cáo của cơ quan có thẩm quyền, trong quá trình điều tra phải làm rõ xử lý đúng lỗi, cũng là tránh bỏ lọt lỗi vi phạm.

     Ngoài ra khi đánh giá chứng cứ, khi xác định được lỗi của các bên tham gia giao thông, nếu lỗi thuộc về người vi phạm Luật Giao thông thông đường bộ mà gây thiệt hại về tính mạng, sức khỏe, tài sản của người khác với định giá trên mức tối thiểu theo Khoản 1(điều khoản cơ bản) thì bị xử lý hình sự, nhưng cũng cần chú ý tới một số trường hợp sau khi khởi tố vụ án, bị can nếu có đủ điều kiện, có thể được miễn truy cứu trách nhiệm hình sự theo Khoản 3 Điều 29 Bộ luật Hình Sự 2015, sửa đổi bổ sung 2017. Đây là điểm mới của Điều 260 cần chú ý khi trong quá trình giải quyết vụ án.

     Kết luận: Kỹ năng nghiên cứu, đánh giá chứng cứ của Kiểm sát viên khi thực hiện quyền công tố kiểm sát điều tra vụ án về Tội vi phạm qui định về tham gia giao thông đường bộ theo Điều 260 Bộ luật Hình sự 2015, sửa đổi bổ sung 2017, cần đảm bảo chính xác, khách quan, không làm oan hoặc lọt tội phạm, tìm ra phương pháp khoa học để đánh giá từng chứng cứ có giá trị chứng minh tình tiết vụ án và tổng hợp các chứng cứ trong mối liên quan đến nhau phù hợp với diễn biến của vụ án và hợp pháp (về cả chủ thể thu thập và trình tự thu thập ), để qua đó sau khi nghiên cứu hồ sơ, nếu thấy đủ chứng cứ chứng minh hành vi phạm tội của người gây tai nạn, Kiểm sát viên đề xuất lãnh đạo phê chuẩn quyết định khởi tố bị can. Trong trường hợp thấy chưa đủ căn cứ để khởi tố bị can, hoặc xét thấy người gây tai nạn đã phạm vào một tội danh khác tội danh Cơ quan Điều tra đã khởi tố thì tùy theo từng trường hợp cụ thể, Kiểm sát viên phải đề ra yêu cầu xác minh ( nếu trong giai đoạn giải quyết tin báo, tố giác tội phạm) hoặc yêu cầu điều tra ( trong giai đoạn khởi tố vụ án) đối với Cơ quan Điều tra để bổ sung thêm tài liệu củng cố chứng cứ làm rõ hành vi phạm tội của bị can, thay đổi bổ sung quyết định khởi tố bị can; hoặc Kiểm sát viên tự mình trực tiếp tiến hành một số hoạt động điều tra như hỏi cung bị can, lấy lời khai người làm chứng, người bị hại, người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan...nhằm làm rõ các tình tiết của vụ án, để có căn cứ đề xuất Lãnh đạo đưa ra các quyết định tố tụng chính xác, đúng người, đúng tội, tránh oan, sai bỏ lọt tội phạm trong mỗi vụ án tai nạn giao thông đường bộ./.

Nguyễn Phúc Bình, Viện kiểm sát nhân dân huyện Cao lộc



THÔNG BÁO

hỗ trợ & tư vấn

Văn phòng tổng hợp - Thống kê tội phạm và Công nghệ thông tin

Hotline: 02053.716.910

Bản đồ trung tâm

Lịch tiếp dân

bộ đếm truy cập


Đầu trang